آتشکده زرتشتیان دشت کبوتران سیستان (لوتک)

بناي این آتشکده مربوط به دوره ی ساسانيان است که در 5 کيلومتري جنوب غربي روستاي ورمال دهستان لوتک مشرف به دریاچه هامون وبرروی ارتفاعات دشت کبوتران قرار دارد . اين بنا يکي از سالم ترين آتشکده هاي دوران قبل از اسلام در استان مي باشد که روي چهار پايه ساخته شده و داراي گنبدي يک جداره است .
اینکه آتشکدهها کنار آب باشند از خصوصیتهای آتشکدهها بوده است.
ورود به این نیایشگاهها همیشه برای نیایشکنندگان با آدابی همراه بودهاست. از جمله پاکیزگی زنان و مردان. مردان باید برای ورود با کلاه سفید و زنان با روسری سفید و لباس رنگ روشن و بدون کفش وارد شوند. آتش مقدس درون مجمر بزرگی از جنس برنز
روشن نگهداشته میشده است.
بسیاری از بناهای چارطاقی در سطح کشور - آتشکده - یا به طور کامل تخریب شده و یا تغییر کاربری داده شده است. ولی تعدادی هم مانند چارطاقی نیاسر و چارطاقی تفرش، سالم ماندهاند. چارتاقی هارا آتشکدههای دوره ساسانی میدانند.
اطلاعات ما در مورد آتشکدهها عموماً از دوره ساسانی و اسلامی است. شکل و بنای آتشکدهها در همه جا یکسان بوده. معمولاً ً هر آتشکده هشت درگاه و چند اتاق هشت گوشه داشته و آتشدان در وسط بنا واقع بوده و پیوسته آتش مقدس در آن میسوخته.
در استان سیستان وبلوچستان ، در فاصله30 کیلومتری جنوب شهر زابل ، و در كرانه ی جنوبی دریاچه هامون ، آتشكده ی ورمال با پيشينه ی 1700 ساله و با
ساختاري از خشت وگل و ساروج پابرجا ايستاده است.
پس از سلام با افزودن دو مناره ویک راه پله آنرا تبدیل به مسجد نموده اند .
در تصاویر زیر کاملا مشخص است که دو مناره بعدا الحاق گردیده وبه بدنه اصلی بافته نمی باشد وبه مرور زمان از بدنه آتشکده فاصله گرفته است.
این بنای زیبا به دلیل عدم رسیدگی ومرمت در حال تخریب ودر استانه انهدام کامل قرار دارد.
